8 sai lầm khi doanh nghiệp tự làm logistics

Trong suốt nhiều năm qua, vẫn có nhiều doanh nghiệp tự làm logistics rất nhiều tại Việt Nam. Lý do xuất phát phổ biến từ việc tiết kiệm chi phí, kiểm soát tốt hơn và không phụ thuộc nhiều vào bên thứ ba. Tuy nhiên, thực tế lại chứng minh ngược lại. Việc tự gánh vác toàn bộ logistics khiến nhiều doanh nghiệp rơi vào vòng xoáy chi phí ẩn và thủ tục phức tạp. Thậm chí, họ còn đối diện với những rủi ro pháp lý tiềm ẩn

Hiểu được điều đó Vietstar Logistics chỉ ra những sai lầm khi doanh nghiệp nhỏ tự làm logistics trong bài viết này.

Tại sao nhiều doanh nghiệp nhỏ chọn tự làm logistics?

Doanh nghiệp nhỏ thường chưa có nhiều chi phí đầu tư. Họ muốn tiết kiệm chi phí nên chọn con đường rẻ nhất và an toàn nhất. Nhưng sự thật lại không đơn giản như vậy dẫn đến nhiều sai lầm khi doanh nghiệp tự làm logistics

8 sai lầm phổ biến khi doanh nghiệp nhỏ tự làm logistics

Những sai lầm khi doanh nghiệp tự làm logistics này lặp lại ở rất nhiều doanh nghiệp nhỏ, từ sản xuất đến thương mại điện tử.

Đánh giá thấp tổng chi phí: Doanh nghiệp chỉ nhìn vào giá cước vận chuyển. Họ bỏ qua các loại phí phụ như DEM/DET, lưu bãi, phí hải quan, và bảo hiểm.
Quản lý tồn kho kém: Thiếu dự báo chính xác dẫn đến hàng tồn kho dư thừa hoặc thiếu hụt. Vốn bị chôn trong kho hoặc mất đơn hàng
Đóng gói không phù hợp: Bao bì cồng kềnh sẽ làm tăng chi phí vận chuyển. Ngược lại, đóng gói quá sơ sài khiến hàng dễ hỏng và khó đòi bồi thường bảo hiểm.
Thiếu kiến thức thủ tục hải quan: Các lỗi như sai HS code, thiếu giấy tờ, hoặc không nắm kiểm tra chuyên ngành có thể xảy ra. Những lỗi này dẫn đến hàng bị giữ lại cảng, bị phạt hoặc bị truy thu thuế, gây phát sinh thêm rủi ro pháp lý tiềm ẩn
Chọn nhà vận chuyển chỉ dựa trên giá rẻ: Đây là một sai lầm nghiêm trọng của doanh nghiệp nhỏ. Họ luôn lựa chọn nhà vận chuyển chỉ quan tâm về giá rẻ. Họ không kiểm tra kỹ các điều khoản làm việc. Việc này dẫn đến dịch vụ kém; khi mất hàng thì khó đòi bồi thường.
Không có SOP và training cho nhân sự kho: Nhân viên xử lý tùy hứng không có checklist chuẩn dẫn đến sai sót thường xuyên, giao hàng trễ
Không dùng dữ liệu để quyết định: Doanh nghiệp không theo dõi KPIs. Điều này dẫn đến quản lý chi phí logistics không rõ ràng, minh bạch và không tối ưu được.
Không mua bảo hiểm hoặc mua bảo hiểm không phù hợp: Một sự cố nhỏ (như hư hỏng, mất cắp) có thể khiến doanh nghiệp mất hàng trăm triệu. Điều này xảy ra nếu không có bảo hiểm đúng mức.

Hậu quả khi mắc những sai lầm này

Những sai sót tưởng nhỏ có thể nhân lên thành chi phí lớn, ảnh hưởng trực tiếp đến tài chính và uy tín.

1. Tác động tài chính

Phí phụ phát sinh hàng chục triệu/lô hàng.
Truy thu thuế, phạt hải quan.
Tỷ lệ hư hỏng, thất thoát tăng gây lỗ kép.

2. Tác động vận hành

Quản lý thời gian kéo dài, chậm giao hàng.
Sai sót chứng từ gây mất thêm thời gian xử lý.
OTIF (On Time In Full) giảm, gây đứt gãy chuỗi cung ứng.

3. Tác động thương hiệu

Khách hàng mất niềm tin.
Đối tác quốc tế xem doanh nghiệp nhỏ thiếu chuyên nghiệp.
Mất cơ hội ký hợp đồng dài hạn.

See more tiêu chí chọn đối tác uy tín cho doanh nghiệp

FAQ

SME nên tự làm logistics hay thuê 3PL?
→ Nếu khối lượng hàng nhỏ và đơn giản, có thể tự làm; nhưng với xuất nhập khẩu hoặc đơn hàng phức tạp, 3PL là lựa chọn an toàn.
Những chi phí ẩn khi tự làm logistics là gì?
→ Phí DEM/DET, lưu bãi, truy thu thuế, tổn thất do hỏng hàng, chi phí cơ hội do chậm giao hàng.
Làm sao để giảm tỉ lệ claim/thiệt hại khi vận chuyển?
→ Đóng gói đúng chuẩn, mua bảo hiểm phù hợp, chọn đối tác vận tải có SLA rõ ràng.
Checklist nhanh để kiểm tra logistics nội bộ gồm những gì?
→ Bao gồm kiểm tra TCO, HS code, SOP kho, KPIs, bảo hiểm, và SLA với đối tác vận tải.

Kết luận

Tự làm logistics có thể giúp doanh nghiệp nhỏ tiết kiệm trong ngắn hạn. Tuy nhiên, nếu không chuẩn bị và tìm hiểu kỹ trước khi quyết định, hậu quả sẽ lớn hơn lợi ích. Nhận diện những sai lầm khi doanh nghiệp tự làm logistics và sửa sai sớm chính là chìa khóa. Điều này giúp doanh nghiệp nhỏ vận hành bền vững. Vietstar Logistics luôn sẵn sàng hỗ trợ SMEs đánh giá năng lực logistics nội bộ, cung cấp giải pháp phù hợp với chi phí hợp lý.